Białe dziąsła a ząbkowanie
Jedną z najczęstszych przyczyn białych dziąseł u niemowląt jest zbliżający się proces ząbkowania. Mniej więcej w 6. miesiącu życia dziecka rozpoczyna się wyrzynanie pierwszych ząbków, co powoduje zmiany w jamie ustnej. Przed samym przebiciem się zęba przez dziąsło tkanki stają się rozpulchnione, obrzmiałe i blade. Biały kolor jest wówczas efektem zmniejszenia ukrwienia w tym miejscu, spowodowanego uciskiem nadchodzącego ząbka na dziąsło. Po wyrznięciu się go dziąsło szybko wraca do normalnego różowego koloru.
Białe plamki na dziąsłach – perły Epsteina
Inną, łagodną przyczyną białych plamek na dziąsłach niemowląt są tzw. perły Epsteina. To niewielkie, białe grudki wypełnione keratyną, które występują u około 65–85% niemowląt. Perły Epsteina lokalizują się najczęściej na podniebieniu dziecka i nie powodują żadnych dolegliwości. Są one efektem gromadzenia się przetrwałej tkanki nabłonkowej w obrębie błony śluzowej jamy ustnej. Perły Epsteina samoistnie zanikają w ciągu kilku tygodni, maksymalnie 5 miesięcy.
Białe dziąsła a pleśniawki
Nieco poważniejszą przyczyną białych nalotów na dziąsłach niemowlaka może być infekcja grzybicza, czyli pleśniawki. To dość powszechny problem u małych dzieci, wywoływany przez drożdżaki z rodzaju Candida. W odróżnieniu od białych zmian związanych z ząbkowaniem pleśniawki obejmują nie tylko dziąsła, lecz także inne części jamy ustnej, takie jak język, podniebienie czy policzki. Nalot ma postać grudek przypominających twarożek, można go zeskrobać. Zmiany mogą powodować ból, podrażnienie i utrudniać karmienie dziecka.
Leczenie pleśniawek u niemowląt
Jeśli zaobserwujesz białe dziąsła u niemowlaka, które mogą świadczyć o pleśniawkach, najlepiej skonsultuj się z pediatrą. Lekarz może zalecić zastosowanie leków przeciwgrzybiczych, takich jak nystatyna czy flukonazol, które podawane są w postaci zawiesiny do pędzlowania jamy ustnej. W łagodniejszych przypadkach pomocne mogą być domowe sposoby, takie jak przemywanie jamy ustnej wodą utlenioną lub roztworem gencjany. Ważne jest również dbanie o higienę – regularnie mycie i dezynfekowanie przedmiotów, które mają kontakt z buzią dziecka.
Białe dziąsła a inne schorzenia
Białe zmiany w obrębie dziąseł niemowlaka mogą być również objawem innych, zdecydowanie rzadszych schorzeń, takich jak:
-
afty – bolesne owrzodzenia na błonie śluzowej jamy ustnej, z białym nalotem i zaczerwienionymi brzegami;
-
grzybica jamy ustnej – zakażenie grzybicze objawiające się białym nalotem, czerwonymi, bolesnymi zmianami oraz suchością i pieczeniem;
-
wrodzona obecność zębów u noworodka – to rzadkie zjawisko, gdy pierwsze zęby wyrzynają się jeszcze przed narodzinami lub tuż po nich.
We wszystkich tych przypadkach biały kolor dziąseł stanowi tylko jeden z objawów, dlatego ważna jest konsultacja z lekarzem w celu prawidłowej diagnozy.
Jak radzić sobie z białymi dziąsłami u niemowlaka?
Niezależnie od przyczyny w przypadku zaobserwowania białych zmian na dziąsłach niemowlaka powinno się skontaktować z pediatrą. Lekarz będzie w stanie ocenić, czy jest to stan fizjologiczny, czy może oznaka jakiejś infekcji lub schorzenia. Zaleci on odpowiednie postępowanie, a w razie potrzeby, np. w przypadku pleśniawek, przepisze odpowiednie leki.
Istnieją również pewne domowe rozwiązania, które warto stosować. Jeśli białe dziąsła wynikają z ząbkowania, możesz ułatwić ten proces, masując obrzmiałe dziąsła lub podając specjalny żel łagodzący dolegliwości. Perły Epsteina nie wymagają z kolei żadnej interwencji – samoistnie ustępują w ciągu kilku tygodni do miesięcy.
Niezależnie od przyczyny warto systematycznie kontrolować stan jamy ustnej niemowlaka i na bieżąco reagować na wszelkie niepokojące zmiany, konsultując je z lekarzem. Troska o zdrowie jamy ustnej dziecka powinna rozpocząć się już od pierwszych dni jego życia.